• Trang chủ
• cata

cata

25/01/2026

Admin

Ở nhiều quốc gia tiên tiến, trí tuệ nhân tạo (AI) đã trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho bộ máy hành chính. Estonia, đất nước được mệnh danh là “quốc gia số” của châu Âu đang dùng AI để phân tích hàng ngàn ý kiến của công dân, tự động xử lý thủ tục đơn giản và rút ngắn hàng tháng công việc xuống chỉ còn vài...

Tại Anh, Bộ Nội vụ đã thử nghiệm hệ thống AI Humphrey – công cụ có khả năng đọc, phân loại và tóm tắt hàng trăm nghìn ý kiến góp ý trong các cuộc tham vấn chính sách. Theo The Guardian (2023), Humphrey giúp tiết kiệm "hàng chục nghìn ngày công xử lý văn bản mỗi năm", nhận diện xu hướng dư luận, rút ra kết luận trọng tâm và tổng hợp báo cáo thay cho quá trình thủ công vốn tốn kém thời gian, đồng thời tăng tốc độ phản hồi chính sách lên gấp 5 lần.

Việc áp dụng công cụ này đã giúp tiết kiệm hàng chục nghìn ngày công xử lý văn bản mỗi năm, đồng thời đảm bảo quá trình phản hồi chính sách diễn ra nhanh hơn, khách quan và minh bạch hơn. Những ứng dụng này cho thấy AI có thể tạo ra bước nhảy vọt về tốc độ, độ chính xác và tính minh bạch cho lĩnh vực hành chính công.

Được thiết kế phục vụ trực tiếp cho cán bộ công chức Việt Nam, đặc biệt là theo mô hình chính quyền hai cấp, VNPT iKNOW là nền tảng quản trị tri thức thông minh, cho phép tổ chức, lưu trữ, tra cứu, so sánh và tổng hợp thông tin, tài liệu nhanh hơn gấp nhiều lần thông qua thao tác hỏi đáp với trợ lý AI, giảm sai sót và nâng cao hiệu suất.

iKNOW đã được triển khai thử nghiệm tại hơn 20 tỉnh, thành phố. Nhiều địa phương ghi nhận thời gian xử lý công việc giảm 80%, hiệu suất làm việc tăng lên, và cán bộ mới có thể tự học quy trình nhanh hơn trước.

Chính quyền hai cấp đã mở ra một bước tiến quan trọng, giúp người dân tiếp cận dịch vụ công thuận tiện hơn, nhiều thủ tục vốn phải qua nhiều tầng nấc nay được giải quyết ngay tại xã. Thời gian chờ đợi giảm, chi phí đi lại tiết kiệm, và mối quan hệ giữa chính quyền - công dân trực tiếp, gần gũi hơn. Bộ máy tinh gọn lại đồng nghĩa một xã, phường sau sáp nhập có thể quản lý dân số gấp rưỡi hoặc gấp đôi trước đây. Mỗi cán bộ phải xử lý nhiều loại việc hơn, ở nhiều lĩnh vực hơn. Nếu vẫn giữ cách làm việc cũ, nặng thủ công, bộ máy dễ rơi vào tình trạng "nghẽn".

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, việc tra cứu, xử lý công việc vẫn theo cách thủ công truyền thống. Cán bộ thường phải tìm trong hàng trăm tệp văn bản rải rác ở nhiều thư mục, nhiều định dạng khác nhau. Ngay cả khi đã số hóa, việc tìm đúng văn bản vẫn khó khăn nếu không nhớ chính xác số hiệu hay tiêu đề.

Vấn đề không chỉ nằm ở khối lượng. Quy định pháp luật thay đổi liên tục, mỗi năm có hàng trăm văn bản mới được ban hành hoặc sửa đổi. Từ thực tế này, nhu cầu đổi mới phương thức làm việc và các công cụ công nghệ hỗ trợ trở thành cấp bách. Xuất phát từ thực tiễn đó, đội ngũ kỹ sư của VNPT AI đã phát triển VNPT iKNOW, trợ lý AI hiểu nghiệp vụ hành chính, có thể "đọc – hiểu – trả lời – trích dẫn" bằng ngôn ngữ tự nhiên.

Bài toán đặt ra cho iKNOW không chỉ là tự động hóa các nghiệp vụ hành chính, mà còn phải đảm bảo mọi thao tác được thực hiện bằng ngôn ngữ tự nhiên, để bất kỳ cán bộ nào cũng có thể sử dụng mà không cần kỹ năng công nghệ. Toàn bộ hệ thống phải vận hành trên nền tảng AI "Make in Vietnam".

Theo đó, VNPT iKNOW được thiết kế như trợ lý hỗ trợ tổng hợp, tra cứu thông tin, có khả năng hiểu ngữ nghĩa, tổ chức và tổng hợp dữ liệu đáp ứng mô hình vận hành của hành chính Việt Nam. Những công việc vốn mất hàng giờ như thống kê quyết định, so sánh văn bản giữa các năm, hay tổng hợp quy trình, nay được hoàn tất trong vài phút.

Đồng thời, iKNOW cũng sắp xếp kho tri thức theo cấu trúc, phù hợp với mô hình quản lý hành chính của Việt Nam. Mỗi cơ quan, đơn vị có thể tổ chức tài liệu theo cấp, lĩnh vực và vai trò. Cơ chế phân quyền theo vai trò (Role-Based Access Control) đảm bảo nguyên tắc "đúng người – đúng dữ liệu – đúng nhiệm vụ".

Đặc biệt, iKNOW còn hỗ trợ cá nhân hóa tri thức riêng cho từng cán bộ công chức, nghĩa là mỗi người dùng có thể tổ chức, lưu trữ và quản lý tập tài liệu phục vụ trực tiếp công việc của mình mà không ảnh hưởng đến người khác.

Dưới lớp "hạ tầng tri thức" của iKNOW là hệ thống các công nghệ "Make in Việt Nam" hỗ trợ mạnh mẽ, trong đó có trí tuệ nhân tạo. Hệ thống được phát triển trên mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) quy mô hàng chục tỷ tham số do chính VNPT AI phát triển.

Không dừng lại ở việc "hiểu ngôn ngữ", iKNOW còn thể hiện năng lực xử lý thông tin đa dạng và phức tạp nhờ tích hợp nhiều lớp AI thông minh. Hệ thống có thể bóc tách, nhận dạng và phân tích nội dung ngay cả trong các tệp PDF, biểu mẫu scan hay tài liệu không có cấu trúc chuẩn.

Ở nhiều quốc gia tiên tiến, AI đã được ứng dụng vào hành chính công với những thành công bước đầu. Khi thể chế và công nghệ song hành, những cải cách hành chính hoàn toàn có thể trở thành hiện thực tại Việt Nam. iKNOW đang mở ra một tiêu chuẩn mới cho chính quyền Việt Nam – nơi việc tra cứu, xử lý và báo cáo không còn là gánh nặng, mà trở thành quy trình nhanh gọn, chuẩn xác và sẵn sàng phục vụ 24/7.